Soliq siyosatining iqtisodiy o'sishga ta'sirini statistik baholash
Abstract
Mazkur tezisda soliq siyosatining iqtisodiy o'sishga ta'siri statistik va ekonometrik usullar yordamida baholangan. Tadqiqot 2005–2025 yillar oralig'idagi O'zbekiston Respublikasi makroiqtisodiy ko'rsatkichlari asosida olib borilib, soliq yukining yalpi ichki mahsulot (YaIM) o'sish sur'atlariga ta'sirini aniqlashga qaratilgan. Tadqiqotda ko'p omilli chiziqli regressiya modeli (OLS), Laffer egri chizig'i bo'yicha kvadratik spetsifikatsiya hamda Granger sababiylik testi qo'llanildi. Olingan natijalarga ko'ra, soliq yuki va iqtisodiy o'sish o'rtasida statistik jihatdan ahamiyatli nochiziqli (teskari U-shaklli) bog'liqlik mavjud bo'lib, O'zbekiston uchun optimal soliq yuki darajasi YaIMning 19–20% atrofida ekanligi aniqlandi. Tadqiqot natijalari soliq siyosatini takomillashtirish bo'yicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqishga asos bo'ladi.